CEFURDS

20 năm đô thị hoá Bình Dương - Những vấn đề thực tiễn

(CEFURDS) - Ngày 16/1/2016 vừa qua, tại Hội trường II, trường Đại học Thủ Dầu Một đã diễn ra hội thảo khoa học quốc gia “20 năm đô thị hóa tỉnh Bình Dương – những vấn đề thực tiễn” do Trung tâm Nghiên cứu Đô thị và Phát triển phối hợp với Trường Đại học Thủ Dầu Một, Viện Quy hoạch và phát triển đô thị Bình Dương tổ chức.


Tham dự hội thảo có đại diện lãnh đạo tỉnh Bình Dương, ông Trần Thanh Liêm – Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND Tỉnh đã đến tham dự và phát biểu chào mừng. Về phía ban tổ chức hội thảo có PGS.TS Tôn Nữ Quỳnh Trân - Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Đô thị và Phát triển, PGS.TS. Nguyễn Văn Hiệp - Hiệu trưởng ĐH Thủ Dầu Một, ThS.KTS Huỳnh Văn Minh - Viện trưởng Viện Quy hoạch phát triển đô thị Bình Dương là đại diện của 3 cơ quan đồng tổ chức hội thảo. Tiếp nối từ sự thành công của hội thảo 20 năm đô thị hóa Nam Bộ - lý luận và thực tiễn diễn ra vào tháng 11/2014, hội thảo lần này đã nhận được sự tham dự đông đảo của gần 200 đại biểu là nhà khoa học, nhà quản lý đến từ Hà Nội, TP. Hồ Chí Minh, Bình Dương và các tỉnh lân cận. Ngoài ra còn có sự tham dự của một số học giả quốc tế đến từ Trung tâm Nghiên cứu Khoa học quốc gia Pháp.

Toàn cảnh hội thảo

PGS.TS Tôn Nữ Quỳnh Trân - GĐ Trung tâm Nghiên cứu Đô thị và Phát triển trình bày tại Hội thảo

Với mục tiêu làm rõ những đặc điểm đô thị hóa ở tỉnh Bình Dương và những tác động của nó đến các lĩnh vực kinh tế, xã hội, văn hóa, môi trường, cung cấp cơ sở khoa học và thực tiễn để tỉnh Bình Dương xây dựng kế hoạch chiến lược và các giải pháp cho việc phát triển đô thị bền vững trong hiện tại và tương lai. Chỉ trong một thời gian ngắn, hội thảo đã thu nhận được gần 80 bài tham luận tập trung vào các chủ đề chính liên quan đến lý thuyết đô thị hóa và chiến lược phát triển đô thị tỉnh Bình Dương, các vấn đề về quy hoạch - kiến trúc, các vấn đề kinh tế, các vấn đề xã hội như nguồn nhân lực, chất lượng sống, di dân - nhập cư, các vấn đề về văn hóa - di sản văn hóa, vấn đề môi trường, vấn đề hạ tầng kỹ thuật trong quá trình đô thị hóa tỉnh Bình Dương.

GS.TS. André Donzel - Chuyên gia nghiên cứu Đô thị vùng Địa Trung Hải 

Hội thảo diễn ra trong không khí cởi mở, trao đổi thắng thắn giữa các nhà khoa học. 15 tham luận được chọn trình bày đã nêu bật được những thành tựu quan trọng của tỉnh Bình Dương trong 20 năm đô thị hóa, đưa Bình Dương từ một tỉnh thuần nông thành tỉnh có tốc độ đô thị hóa mạnh mẽ nhất cả nước. Tốc độ đô thị hóa vào khoảng 20% trong thập niên 1990 đã tăng lên 50% trong thập niên đầu của thế kỷ XXI, và từ năm 2011 đến nay, tốc độ đô thị hóa luôn ở mức 60 - 70%. Bình Dương đạt được những thành tựu quan trọng và lớn lao để thiết lập cơ sở hạ tầng đô thị hiện đại, phục vụ cho phát triển kinh tế nhanh, ổn định và bền vững. Hội thảo cũng đặt ra nhiều vấn đề cần trao đổi như: có hay không vùng đại đô thị và việc quản lý chúng theo cơ chế nào? Con đường nào để Bình Dương phát triển đến năm 2020 trở thành một một đô thị trực thuộc trung ương? Phát triển phải chú ý đến chất lượng sống và phát triển đô thị không quên vùng nông thôn. Cùng với đó là những thách thức đặt ra liên quan đến các vấn đề về môi trường, văn hóa - di sản văn hóa, các vấn đề xã hội - di dân nhập cư mà Bình Dương cần giải quyết trong quá trình đô thị hóa của tỉnh.

CEFURDS

20 năm đô thị hoá Nam Bộ - Lý luận và thực tiễn

CEFURDS - Nam Bộ Việt Nam là nơi đô thị hóa đang diễn ra nhanh chóng. Không chỉ ở những trung tâm công nghiệp mà ngay cả ở những vùng biển đảo ở Nam Bộ, số lượng đô thị gia tăng đáng kể. Ở những khu vực kinh tế phát triển như Đông Nam Bộ, tỷ lệ đô thị hóa 50%, còn ở TP. Hồ Chí Minh, tỷ lệ ấy là 83% (cao nhất nước).


Nhằm trao đổi về các vấn đề đô thị hóa ở Nam Bộ trong 20 năm qua trên các bình diện kinh tế, sử dụng đất đai, hạ tầng kỹ thuật, tái định cư, lao động, việc làm phi chính thức... đồng thời soi rọi và kiểm định một số lý thuyết đô thị hóa. Sáng ngày 25/11/2014, Trung tâm Nghiên cứu Đô thị và Phát triển phối hợp với Trường đại học Thủ Dầu Một, Trường đại học Khoa học Xã hội & Nhân văn TP. Hồ Chí Minh, Trung tâm Dự báo và Nghiên cứu đô thị tổ chức hội thảo khoa học quốc gia “20 năm đô thị hóa Nam Bộ - Lý luận và thực tiễn” với sự tham gia của các nhà quản lý, các chuyên gia, nhà nghiên cứu liên quan đến lĩnh vực đô thị hóa và phát triển đô thị.

 IMG 5085

PGS.TS. Tôn Nữ Quỳnh Trân, trình bày tham luận

Hội thảo đã nhận được gần 50 tham luận của các nhà khoa học, tập trung vào 5 chủ đề chính: Các vấn đề lý luận và tổng quát, đô thị hóa Nam Bộ, đô thị hóa TP. Hồ Chí Minh, đô thị hóa tỉnh Bình Dương, đô thị hóa TP. Cần Thơ.

PGS.TS. Tôn Nữ Quỳnh Trân, Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Đô thị và Phát triển với tham luận “Lý luận về đô thị hóa và thực tiễn đô thị hóa tại TP. Hồ Chí Minh” cho rằng: có nhiều cách tiếp cận đến vấn đề đô thị hóa, trong đó cách tiếp cận đầu tiên phải kể đến là xem xét sự thay đổi của đô thị hóa qua yếu tố dân cư, vì đó là chỉ báo nổi bật nhất, dễ nhận thấy nhất của đô thị hóa. Bên cạnh đó là cách tiếp cận qua tính chất của đô thị hóa. Tác giả cũng nêu lên các mô hình đô thị hóa trên thế giới và mô hình đô thị hóa tại Việt Nam. Đó là xu hướng đô thị hóa trên cơ sở “vùng” với cấu trúc phức tạp, đan xen, khối lượng dân cư đồ sộ của nó đòi hỏi một chính sách quản lý thích hợp làm phát triển hài hòa giữa nông nghiệp và công nghiệp, hiệu quả trong bảo vệ môi trường, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và nâng cao được khả năng cạnh tranh của toàn vùng.

TS. Võ Kim Cương, Nguyên Phó Giám đốc Sở Quy hoạch Kiến trúc TP. Hồ Chí Minh nhận định: tình trạng đô thị hóa không theo ý đồ quy hoạch diễn ra khá phổ biến ở Nam Bộ, đặc biệt là ở TP. Hồ Chí Minh với những thách thức lớn đặt ra như tình trạng phát triển dàn trải; tình trạng da beo (phát triển không đồng đều); phát triển không gian theo cấu trúc hình “lát bánh tét”; tình trạng không ổn định về sử dụng đất; thiếu an toàn về địa chất, thủy văn; tình trạng chưa an toàn về môi trường và cảnh quan; tình trạng quá tải cục bộ của hệ thống hạ tầng kỹ thuật và xã hội; tình trạng thiếu đồng bộ và bền vững của thị trường bất động sản… Để giải quyết vấn đề nêu trên, ông cho rằng cần phải “phân vùng quản lý” để nâng cao được hiệu lực và hiệu quả quản lý.

IMG 5080

TS. Võ Kim Cương, trình bày tham luận

KTS. Nguyễn Hữu Thái với bài trình bày “Xu thế đại đô thị hóa của TP. Hồ Chí Minh” cho rằng việc chuyển nhanh sang xu hướng vùng đại đô thị đối với TP. Hồ Chí Minh với đặc tính đa cực, phi tập trung là một yêu cầu cấp bách để giải quyết được một cách căn bản những vấn nạn bên trong đô thị như tắc nghẽn giao thông, quá tải dân số, ô nhiễm môi trường và chủ động điều phối được những quan hệ giữa các đô thị trong toàn vùng về thị trường lao động, hàng hóa, vốn và các nguồn lực từ bên ngoài. Đồng thời, tác giả cũng nêu lên những cơ hội bị bỏ lỡ của Sài Gòn trong quá khứ sẽ là kinh nghiệm quý báu để phát triển đô thị bền vững.

IMG 5089

KTS. Nguyễn Hữu Thái, trình bày tham luận

Liên quan đến đô thị hóa và phát triển đô thị bền vững ở tỉnh Bình Dương, PGS.TS. Phước Minh Hiệp, Quyền Vụ trưởng, Quyền Trưởng cơ quan Thường trực miền Nam, Tạp chí Cộng sản đề xuất giải pháp nhằm đảm bảo quá trình đô thị hóa gắn với phát triển bền vững ở Bình Dương như phát triển đô thị bền vững cần dựa trên nền tảng phát triển kinh tế, đặc biệt là chú trọng đầu tư vào công nghiệp; củng cố hệ thống giáo dục và dạy nghề, nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo, thu hút nguồn lao động có chất lượng cao; coi trọng và tuân thủ cả ba loại quy hoạch: quy hoạch phát triển kinh tế - xã hội, quy hoạch sử dụng đất và quy hoạch phát triển các khu đô thị, khu công nghiệp; phát triển đô thị cần phải đi kèm với việc đầu tư xây dựng hạ tầng kỹ thuật; phân bố lại dân cư cho hợp lí; gắn quy hoạch đô thị hóa với phát triển các ngành nghề, đặc biệt là phát triển các ngành nghề truyền thống của tỉnh…

IMG 5130

PGS.TS. Phước Minh Hiệp, trình bày tham luận

Về Đô thị hóa TP. Cần Thơ, NCS. Phạm Đỗ Văn Trung đến từ khoa Địa Lý, trường Đại học Sư Phạm TP. Hồ Chí Minh có bài nghiên cứu “Nhận diện 2 thập niên đô thị hóa thành phố Cần Thơ 1990 - 2012” nhận xét: quá trình đô thị hóa TP. Cần Thơ gây ấn tượng mạnh bởi những khía cạnh mang tính “bề nổi” như quy mô dân số, quy mô diện tích, mạng lưới đô thị, mức tăng trưởng kinh tế… nhưng có phần mờ nhạt ở những khía cạnh phản ánh chất lượng đô thị hóa. Quá trình đô thị hóa TP. Cần Thơ còn phản ánh xu hướng đô thị hóa ở nhiều địa phương nước ta hiện nay, khi ý chí chính trị quá lớn có thể dẫn dắt quá trình đô thị hóa theo những hướng phát triển thiếu bền vững.

Hiện tượng đô thị hoá ở từng địa phương: Thành phố Hồ Chí Minh, Bình Dương và Cần Thơ đã  được nêu ra và phân tích một cách cặn kẽ như vấn đề người nhập cư, nhà ở đô thị, môi trường đô thị, việc làm của cư dân đô thị trong quá trình đô thị hoá… Tựu chung, những vấn đề được nêu lên nhằm giải đáp cho câu hỏi lớn là chúng ta làm thế nào để những đô thị này phát triển bền vững? Các nhà khoa học đã bàn bạc và giải quyết các vấn đề trên một cách hài hoà với mối quan hệ trung tâm là con người, phát triển đô thị bền vững nhằm đáp ứng cho nhu cầu tất yếu của con người.

IMG 5121

Hội thảo khoa học "20 năm đô thị hóa Nam Bộ - Lý luận và thực tiễn" đã góp phần gợi mở những hướng nghiên cứu về đô thị hóa ở Nam Bộ trên các bình diện kinh tế, sử dụng đất đai, hạ tầng kỹ thuật, tái định cư, lao động, việc làm phi chính thức... đồng thời soi rọi và kiểm định một số lý thuyết về hiện tượng đô thị hóa trên thế giới.

CEFURDS


 

Tọa đàm “Bảo tồn di sản và phát triển đô thị bền vững”

Với lịch sử hình thành và phát triển hơn ba thế kỷ, chịu ảnh hưởng của nhiều nền văn hóa khác nhau, thành phố Hồ Chí Minh có hệ thống di sản đô thị khá đa dạng và phong phú. Từ hai thập niên trở lại đây, công tác bảo tồn di sản đô thị chịu thách thức ngày càng lớn phát sinh trong quá trình phát triển đô thị và trong mối quan hệ phức tạp giữa quyền lợi và nghĩa vụ của các thành phần liên quan đến di sản đô thị (nhà nước, chủ sở hữu, nhà đầu tư, người dân).


Nhằm trao đổi về các vấn đề trong công tác bảo tồn di sản đô thị, ngày 18 tháng 3, Viện Nghiên cứu phát triển TPHCM phối hợp với Trung tâm Dự báo và Nghiên cứu đô thị, Nhóm liên kết vì Phát triển bền vững tổ chức tọa đàm “Bảo tồn di sản và phát triển đô thị bền vững”, với sự tham gia của các nhà quản lý, các chuyên gia, nhà nghiên cứu liên quan đến lĩnh bảo tồn di sản và phát triển đô thị.

Các đại biểu tại buổi tọa đàm tập trung thảo luận 4 chủ đề chính: cơ hội và thách thức trong bảo tồn di sản đô thị tại thành phố; giới thiệu cơ chế, chính sách bảo tồn di sản đô thị tại các đô thị trong nước và trên thế giới; hài hòa giữa bảo tồn di sản và phát triển đô thị; phát huy các nguồn lực của xã hội cho bảo tồn di sản đô thị.

Bà Tôn Nữ Thị Ninh, đại diện Nhóm liên kết vì Phát triển bền vững cho rằng: Di sản đô thị không chỉ là các công trình kiến trúc mà bao gồm yếu tố con người, lối sống và cảnh quan đô thị. Bảo tồn di sản là vấn đề lớn đối với các đô thị đang phát triển, giá trị di sản là trung tâm của phát triển đô thị bền vững. Do vậy bảo tồn và phát huy giá trị di sản sẽ tạo nên bản sắc, thương hiệu riêng của thành phố. Bảo tồn di sản không chỉ là bảo tồn từng công trình riêng lẻ mà cần phải bảo tồn không gian, cảnh quan chung của đô thị.

Bà Tôn Nữ Thị Ninh, đại diện Nhóm liên kết vì phát triển bền vững, phát biểu.

Các đại biểu cho rằng, bảo tồn di sản đặt trong bối cảnh phát triển đô thị bền vững luôn tồn tại nhiều mâu thuẫn. Với xu thế phát triển của đô thị, bảo tồn di sản còn nhiều thách thức như nhận thức của xã hội đối với công tác bảo tồn di sản chưa đúng mức, chưa được sự quan tâm tham gia của cộng đồng. Bên cạnh đó, cơ chế chính sách hỗ trợ cho công tác bảo tồn và khai thác hợp lý các giá trị di sản còn thiếu.

Góp ý cho công tác bảo tồn của thành phố, ông Gilles Buna- Phó Thị trưởng Thành phố Lyon (Pháp) cho rằng bên cạnh các biệt thự cổ thì những tuyến đường, con hẻm cũng là đặc trưng văn hóa và thành phố nên lựa chọn những giá trị tạo nên đặc trưng của thành phố để bảo tồn. Chia sẻ kinh nghiệm của Singapore trong công tác bảo tồn và từ thực tế của Tp.Hồ Chí Minh, theo TS Tô Kiên- Đại học Công nghệ và thiết kế Singapore, thành phố nên tham khảo chiến lược hợp tác công- tư trong bảo tồn di sản đô thị của Singapore. Quan trọng là chính quyền nên thực hiện các dự án thí điểm nhằm thể hiện cam kết trong việc bảo tồn di sản đô thị và cho thấy lợi ích kinh tế mà di sản mang lại. Đồng thời chính quyền nên khuyến khích tư nhân tham gia bảo tồn thông qua các chính sách về thuế, hướng dẫn kỹ thuật bảo tồn, thậm chí hỗ trợ phát triển. Các chính sách này sẽ tạo sự hài hòa giữa bảo tồn và phát triển đô thị bền vững.

Như vậy, bảo tồn di sản không chỉ vì lợi ích kinh tế trước mắt, mà còn phục vụ cho khai thác lâu dài về sau, phục vụ đời sống văn hóa tinh thần của cả cộng đồng từ đó tạo cơ hội cho phát triển đô thị bền vững, nâng cao chất lượng sống của mỗi người dân thành phố.

Toàn cảnh buổi tọa đàm

Một số hình ảnh xưa và nay của Sài Gòn - Chợ lớn và Thành phố Hồ Chí Minh

Nguồn: http://www.hids.hochiminhcity.gov.vn/

Thừa Thiên Huế tọa đàm kỷ niệm 100 năm ngày sinh Giáo sư Tôn Thất Dương Kỵ

Ngày 8.1, tọa đàm kỷ niệm 100 năm ngày sinh Giáo sư Tôn Thất Dương Kỵ đã được tổ chức tại TP.Huế, do UBMTTQ tỉnh Thừa Thiên Huế tổ chức. Đến dự và chủ tọa Hội nghị có đồng chí Trần Thanh Bình - Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy; đồng chí Ngô Hòa - UVTV Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch thường trực UBND tỉnh; đồng chí Trần Phùng - UVTV Tỉnh ủy, Chủ tịch UBMTTQVN tỉnh.


Tọa đàm nhằm khẳng định công lao, đóng góp của Giáo sư Tôn Thất Dương Kỵ đối với sự nghiệp cách mạng của dân tộc, đồng thời sưu tầm, bổ sung tư liệu toàn diện hơn về thân thế sự nghiệp, quá trình tham gia hoạt động cách mạng của ông.

 Giáo sư Tôn Thất Dương Kỵ sinh ngày 19/1/1914 trong một gia đình thuộc dòng dõi Hoàng tộc, tại làng Vân Dương, thị xã Hương Thủy, tỉnh Thừa Thiên Huế. Cha mất khi GS mới lên 9 tuổi, ngay từ nhỏ, ông đã chăm chỉ, tự tìm tòi học hỏi và phấn đấu vươn lên thành một học giả uyên thâm trên nhiều lĩnh vực, là nhà yêu nước, người cộng sản trung kiên, người cán bộ hoạt động bí mật nội thành mưu trí, dũng cảm. Ông từng dạy học tại Trường Khải Định - Huế và tại đây ông đã truyền bá tinh thần dân tộc, yêu nước cho học sinh, sinh viên; cùng một số nhà yêu nước lập ra tờ báo “Tiến hóa”, “Ngày mai” làm diễn đàn đấu tranh cho cách mạng.

Ông từng bị chính quyền Ngô Đình Diệm bắt giam để ngăn cản sự hoạt động và cách ly ảnh hưởng của ông đối với phong trào đấu tranh của sinh viên, tri thức vào năm 1954, sau khi ra tù vào năm 1955, ông vào Sài Gòn dạy học tại trường Marie Curie, Đại học văn hóa, Đại học Vạn Hạng; đồng thời tham gia đấu tranh cho hòa bình và lại bị bắt vào tù đến năm 1963.

Năm 1964, Giáo sư được cử vào Ủy ban Trung ương với bí danh Dương Kỳ Nam; với cương vị ủy viên BCH và Tổng bí thư Ban vận động hòa bình Việt Nam, giáo sư đã tham gia lãnh đạo phong trào Dân tộc tự quyết Việt Nam, năm 1965, lại bị chính quyền miền Nam bắt giam rồi "tống xuất" ra miền Bắc.

Năm 1968, ông được cử làm Bí thư Đảng đoàn kiêm thư ký Ủy ban Trung ương Liên minh các lực lượng dân tộc, dân chủ và hòa bình Việt Nam. Sau ngày đất nước thống nhất, ông được bầu chọn Ủy viên ban thư ký Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam và công tác ở cương vị này cho đến khi bị bệnh và qua đời vào ngày 28/10/1987.

Hơn 40 năm tham gia cách mạng của mình, Giáo sư Tôn Thất Dương Kỵ là nhà trí thức yêu nước, người công sản kiên trung, một dạ một lòng phụng sự Tổ Quốc, phục vụ nhân dân, có vai trò lớn trong Liên minh các lực lượng dân tộc, dân chủ và hòa bình Việt Nam, trong sự nghiệp đoàn kết dân tộc của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam.

 Giáo sư Tôn Thất Dương Kỵ làm một tri thức thuộc dòng dõi quý tộc, có tầm ảnh hưởng đối với phong trào đấu tranh của sinh viên, tri thức

Phát biểu tại Hội nghị, Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy Trần Thanh Bình hoan nghênh UBMTTQVN tỉnh đã tổ chức chu đáo buổi tọa đàm này. Theo đồng chí, buổi tọa đàm vừa thể hiện trách nhiệm của UBMTTQVN tỉnh; đồng thời, thể hiện rất rõ tình cảm của các đồng chí trong UBMTTQVN tỉnh thay mặt cho Đảng bộ, Chính quyền và nhân dân Thừa Thiên Huế đối với Giáo sư Tôn Thất Dương Kỵ; vừa có ý nghĩa rất lớn trong việc giáo dục truyền thống cho thế hệ trẻ hôm nay về những cống hiến của lớp lớp cha anh để thế hệ trẻ tiếp tục phát huy sức mạnh, tinh thần trong xã hội ngày nay. Tại buổi tọa đàm, đồng chí Trần Thanh Bình cũng thông báo đến Hội nghị về việc vừa qua, UBMTTQ Việt Nam đã thống nhất tổ chức các hoạt động kỷ niệm 100 năm ngày sinh Giáo sư Tôn Thất Dương Kỵ tại thành phố Hồ Chí Minh vào ngày 15-16/1/2014 sắp tới với các hoạt động dâng hương tưởng niệm và chức tọa đàm khoa học kỷ 100 năm ngày sinh Giáo sư Tôn Thất Dương Kỵ

 www.thuathienhue.gov.vn

Tên đường còn nhiều rối rắm

(phapluattp.vn/)Nhiều chuyên gia đề nghị tên đường cần có thêm tên văn nghệ sĩ nổi tiếng, tên phá cách như tên động vật, thực vật...

Ngày 3-12, Trung tâm Nghiên cứu Đô thị và Phát triển đã tổ chức tọa đàm khoa học Giải pháp bền vững cho phương cách đặt tên đường ở TP.HCM. Các chuyên gia đã đề xuất nhiều giải pháp xây dựng quỹ tên đường bền vững cho TP.HCM.

Tên đường vừa thiếu, vừa sai

Theo ThS Nguyễn Văn Quế, ngân hàng tên đường của TP.HCM hiện nay chỉ còn 200 tên đường. Một con số quá nhỏ so với tốc độ đô thị hóa ngày càng mạnh mẽ, khi mà TP.HCM có thêm hàng trăm khu dân cư, hàng ngàn con đường mới cần đặt tên. Bên cạnh các con đường chưa có tên là những con đường sai tên, trùng tên hoặc được người dân tự đặt tên.

TS Phan Văn Hoàng cho biết có những con đường đặt sai tên người như Kha Vạng Cân thành Kha Vạn Cân, Trương Quốc Dụng thành Trương Quốc Dung… Cùng một người nhưng tên không thống nhất: Ngô Thời Nhiệm - Ngô Thì Nhậm...

Đại diện huyện Củ Chi cũng nêu nhiều sai sót của huyện này trong việc đặt tên đường theo tên bà mẹ Việt Nam anh hùng và anh hùng liệt sĩ. Cụ thể, tên đường là mẹ Việt Nam anh hùng Nguyễn Thị Lắm nhưng trong hồ sơ chỉ có mẹ Nguyễn Thị Lắng (quê ấp Giữa, Tân Phú Trung). Hay hồ sơ liệt sĩ của xã Tân Phú Trung ghi tên liệt sĩ Liễu Văn Hương nhưng tên đường là Liễu Binh Hương.

Đường Kha Vạn Cân (tên đúng Kha Vạng Cân) là một trong những con đường đặt sai tên danh nhân khiến việc tưởng nhớ các bậc danh nhân không còn ý nghĩa. Ảnh: HTD

TS Phan Văn Hoàng cũng nêu một số tên đường không phù hợp. Như: Phan Liêm, Phan Tôn, Cao Đạt đều là những người thân Pháp, hay những nhân vật còn có ý kiến khác nhau hoặc chưa rõ về mặt lịch sử như Lê Văn Duyệt, Nhất Linh, vua Khải Định... Cũng theo TS Phan Văn Hoàng, TP nên bỏ những tên đường xấu, thiếu tính thẩm mỹ như đường Cống Lở, Kênh Nước Đen…

Thiếu quy định, tiêu chí đặt tên đường

Mặc dù đã có các quy định hướng dẫn tiêu chí đặt tên, đổi tên đường phố nhưng quá trình thực hiện vẫn còn lúng túng. ThS Lê Văn Năm, Phó Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Đô thị và Phát triển, nêu câu hỏi: Trường hợp tên đường bị trùng tại nhiều quận thì phải đổi tên ở quận nào? Hay tiêu chí nào để lấy tên đặc sản của địa phương, địa danh của địa phương để đặt tên đường?

TS Nguyễn Thị Hậu cũng băn khoăn về tính công bằng trong việc đưa tên bà mẹ Việt Nam anh hùng và các anh hùng liệt sĩ vào ngân hàng tên đường. Vì theo TS Hậu, nếu dựa vào tiêu chí mẹ Việt Nam anh hùng có ba con hy sinh và là đảng viên mới được đặt tên đường thì quá lạnh lùng. “Dù mất ba người con hay một người con, dù là đảng viên hay quần chúng thì nỗi đau, nỗi mất mát cũng như nhau. Nếu dựa vào tiêu chí khô cứng trên sẽ không công bằng và làm tổn thương người còn sống” - TS Hậu e ngại.

Ông Phạm Thành Nam, Trưởng phòng Di sản Văn hóa - Sở VH-TT&DL, cũng phản ánh pháp luật còn thiếu quy định chi tiết về tiêu chí danh nhân, nhân vật lịch sử, thiếu quy định về việc công khai cho nhân dân góp ý tên đường.

Trưng cầu ý kiến người dân

Các chuyên gia cũng đề nghị cần có cải tiến trong quy trình đặt, đổi tên đường. Quan trọng nhất là phải công khai việc đặt tên đường để nhân dân tham gia góp ý; đẩy tiến độ đặt tên đường nhưng vẫn đảm bảo chặt chẽ, chính xác; xây dựng phần mềm quản lý tên đường.

Các chuyên gia cũng đã thống nhất nhiều giải pháp mở rộng tên đường. Theo đó, TP và các quận/huyện cần có bộ phận chuyên trách biên soạn tên đường. Khi chọn tên danh nhân lịch sử Việt Nam, cần phân biệt rõ danh nhân cổ đại, trung đại, hiện đại, trong đó chú ý hơn nữa đến danh nhân thời trung đại vì chưa có nhiều tên đường về các danh nhân này. Tên đường cần có thêm tên văn nghệ sĩ nổi tiếng, tên phá cách như tên động vật, thực vật hay các công cụ trong chiến tranh giải phóng dân tộc…

TRÀ GIANG 

Hình ảnh đô thị


Xem hình ảnh về đô thị Sài Gòn tại đây.